Republika – początek muzycznej rewolucji
Republika to polski zespół rockowy, który wykrystalizował się w 1980 roku w Toruniu z wcześniejszej formacji Res Publica. Po odejściu założyciela grupy, Jana Castora, liderem został Grzegorz Ciechowski, wcześniej flecista zespołu, który napisał większość najpopularniejszych utworów formacji. Klasyczny skład Republiki od 1981 roku tworzyli Grzegorz Ciechowski (śpiew, instrumenty klawiszowe), Sławomir Ciesielski (perkusja), Zbigniew Krzywański (gitara) i Paweł Kuczyński (gitara basowa).
Kombinat i pierwsze koncerty
Republika zagrała swój pierwszy koncert 25 kwietnia 1981 roku w toruńskim klubie „Od Nowa”. Zespół wyróżniał się surowym, nowatorskim brzmieniem, oryginalnymi tekstami oraz charakterystycznym, czarno-białym wizerunkiem scenicznym. W 1982 roku, mimo trwającego wówczas w Polsce stanu wojennego, muzycy nagrali swój pierwszy singiel z utworami „Kombinat”, „Gadające głowy” i „Układ sił”.
Nowe sytuacje – manifest pokolenia
W marcu 1983 roku ukazał się debiutancki album zespołu, „Nowe sytuacje”, w całości napisany przez Grzegorza Ciechowskiego. Płyta, inspirowana twórczością Orwella, szybko zyskała status kultowego wydawnictwa, a za wysoką sprzedaż zespół odebrał w 1984 roku złotą płytę. Jej teksty i tematyka silnie nawiązywały do rzeczywistości społecznej i politycznej ówczesnej Polski oraz pragnienia wolności. W tym samym roku Republika wydała anglojęzyczną wersję albumu, zatytułowaną „1984”, oraz zaprezentowała swoje utwory na festiwalu w Roskilde. Do najbardziej rozpoznawalnych przebojów zespołu z tego okresu należą „Biała flaga”, „Sexy Doll”, „Telefony” oraz „Moja krew”, a kolejne albumy, „1984” i „Nieustanne tango”, utrzymały wysoką pozycję Republiki na polskiej scenie rockowej. W 1985 roku, po dwuletniej przerwie, zespół wystąpił na Festiwalu w Jarocinie, a rok później zakończył działalność.
Reaktywacja, koncerty i dziedzictwo zespołu
Republika powróciła na scenę w 1990 roku podczas koncertu Rock Opole w ramach Krajowego Festiwalu Piosenki Polskiej, a w kolejnych latach wydała albumy „1991”, „Siódma pieczęć” oraz „Republika marzeń”. Prace nad kolejną płytą przerwała nagła śmierć Grzegorza Ciechowskiego w 2001 roku. 16 marca 2002 roku we Wrocławiu odbył się pożegnalny koncert zespołu pod nazwą „Kombinat”, podczas którego laureaci Przeglądu Piosenki Aktorskiej wykonali utwory Republiki wraz z pozostałymi członkami grupy. Od tego czasu muzycy okazjonalnie koncertują pod szyldami Projekt Republika oraz Nowe Sytuacje, w tym na Przystanku Woodstock, a w 2011 roku ukazał się także album „Nowe orientacje” zespołu Half Light, będący hołdem dla debiutanckiej płyty Republiki w nowych aranżacjach.
