Alim i Fargana Qasimov, wokal i daf, (Azerbejdżan)
akompaniują: Rauf Islamov (kamancha), Ali Asgar Mammadov (tar)
Alim i Fargana Qasimov Alim Qasimov (ur. 1957) i jego córka Fargana (ur. 1979) są doskonałym przykładem eksplozji energii artystycznej, która następuje wówczas, gdy potężna siła muzyczna zapali iskrę młodego talentu. „Aby być muzykiem, musisz mieć w sobie płonący ogień” - tłumaczy starszy członek rodziny Qasimov. “Albo on tam jest, albo go nie ma. Jestem przekonany, że kiedy młodzi ludzie mają tę iskrę – nazwijmy ją inspiracją czy, jak kto woli, ogniem duchowym – mogą wykonywać każdy rodzaj muzyki. Może to być pop, folk czy muzyka klasyczna, cokolwiek by to nie było, będą w tym wybitni”.
Talent Fargany Qasimovej w naturalny sposób grawitował w kierunku muzyki, którą słyszała w wykonaniu swojego ojca: azerbejdżańskiej muzyki klasycznej, znanej jako mugham, oraz całego wachlarza popularnych utworów wykonywanych przez bardów, zwanych ashiqami – pieśniarzy i twórców, których można by uznać za współczesnych trubadurów. Mugham może być wykonywany w formie czysto instrumentalnej, jednak ulubionym środkiem wyrazu wśród Azerów jest głos. Wokalista odgrywa zazwyczaj główną rolę w trio, w skład którego wchodzą oprócz niego instrumentytar i kamancha, sam wokalista zaś często gra jeszcze na bębenku zwanym daf. Występy w takim trio dały początek innowacyjnemu podejściu Alima Qasimova do sztuki mugham.
„Nigdy nie stawialiśmy sobie za cel śpiewania mugham w duecie czy reformowania go w innyc sposób” - tłumaczył Alim Qasimov zawiłe aranżacje wokalne, które wykonuje wraz z Farganą. „To co robimy wypłynęło spontanicznie, podczas prób. Możemy te utwory wykonywać w jeden sposób na próbie, a potem na koncercie może to wyjść zupełnie inaczej. Kiedy spotykam się z muzykami z mojego zespołu, powstaje atmosfera, którą zaczynamy się karmić, a która przychodzi spoza nas, jest poza naszą wolą, i staje się źródłem nieprzewidywalności naszej muzyki. To uczucie bliskie uczuciu ekstazy towarzyszącemu medytacji”.
„Mugham to sztuka elitarna” - opowiada Alim Qasimov. „Jest dla wybranej grupy, dla ludzi, którzy mają wewnętrzną duchowość, swój własny, wewnętrzny świat. W dzisiejszych czasach słowo 'elita' odnosi się bardziej do rzeczywistości komercyjnej niż duchowej, ale nie to mam na myśli. Dla mnie osoba elitarna to ktoś, kto potrafi doświadczać, przeżywać, czuć, słuchać mugham i wzruszyć się nim do łez. Ta umiejętność nie zależy od wykształcenia czy wychowania, nie zależy od korzeni. To coś zupełnie innego. To elitarność uczuć, inspiracji. Myślę, że ten rodzaj muzyki zawsze będzie przyciągał słuchaczy, tak długo, dopóki ludzkość będzie istnieć”.
Alim i Fargana Qasimov: „Chargah” lub „Bayat-i Shiraz” (wybór dokonywany przez artystów przed każdym koncertem)
Tekst: Seyyid Azim Shirvani (1835-1888) [Chargah] Muhammad Füzüli (XVI wiek) [Bayat-i Shiraz]
Muzyka: Tradycyjna, w aranżacji Alima Qasimova
„Chargah” i „Bayat-i Shiraz” to dwie spośród siedmiu głównych suit klasycznej muzyki Azerbejdżanu. Każda suita składa się z konwencjonalnej sekwencji utworów, które zabierają słuchaczy w podróż po zróżnicowanym muzycznie i emocjonalnie terenie. W każdej ze suit dramatyczne napięcie kontrastuje z momentami wytchnienia i odprężenia. Żywe, taneczne intermezza (reng) stanowią łącznik między dłuższymi fragmentami wokalnymi, w których zarówno wokaliści, jak i instrumentaliści w sposób perfekcyjny łączą zapamiętane wątki muzyczne z improwizacjami. Przez cały czas trwania suity, melodie modulowane są w różnych tonacjach i stylach, aby pod koniec tej podróży powrócić do pierwotnej tonacji, zamykając tym samym suitę.
Opis instrumentów Daf: Rodzaj bębenków na szerokiej ramie, o różnych rozmiarach, podstawowy instrument muzyczny Badachszanu, na którym gra się też często w Azerbejdżanie.
Kamancha: Rodzaj kulistych skrzypek na szpicu, o gryfie w formie cylindrycznej, z czterema stalowymi strunami.
Naghara: Cylindryczny, dwustronny bębenek na szerokiej ramie, na którym gra się raczej dłońmi niż pałeczkami.
Tar: Rodzaj lutni szarpanej o podwójnym pudle, używany w muzyce miejskiej Kaukazu i Iranu. W Azerbejdżanie uważany za instrument narodowy.
Tekst z Wikipedii
